Net Hesaplama Rehberi 2026: LGS, TYT ve AYT'de Kaç Yanlış Kaç Doğru Götürür?
Sınav puanının temeli nettir. İyi haber: net hesaplama basittir — yalnızca "kaç yanlışın bir doğruyu götürdüğü" sınava göre değişir. LGS'de 3, YKS'de 4. Hepsini örneklerle açıklıyoruz.
Net nedir, neden önemli?
Net, doğru sayısından yanlışların götürdüğü kısmın çıkarılmasıyla bulunan "düzeltilmiş doğru"sayısıdır. LGS ve YKS'de puanın temelini netler oluşturur: ham puan, derslerin netlerinin ağırlıklı toplamından hesaplanır. Yani belirleyici olan "kaç soru çözdüm" değil, "kaç net yaptım" sorusudur.
İki öğrenci aynı sayıda doğru yapsa bile, yanlış sayıları farklıysa netleri — ve puanları — farklı olur. Bu yüzden net hesaplamayı doğru bilmek hem öğrenci hem koç için ilk adımdır.
Net nasıl hesaplanır? (Formül)
Net hesaplamada tek değişen, kaç yanlışın bir doğruyu götürdüğüdür ve bu sınava göre değişir:
Boş bırakılan sorular hesaba katılmaz; nete ne ekler ne çıkarır.
Kaç yanlış kaç doğru götürür? LGS ve YKS farkı
En sık karışan nokta budur: LGS'de 3 yanlış 1 doğruyu götürürken, YKS'de (TYT ve AYT) 4 yanlış 1 doğruyu götürür. Bunun nedeni şık sayısıdır — LGS sorularının 4, YKS sorularının 5 şıkkı vardır; ceza katsayıları da buna göre ayarlanmıştır.
| Sınav | Net Formülü | Kaç Yanlış = 1 Doğru | Şık Sayısı |
|---|---|---|---|
| LGS | Doğru − Yanlış ÷ 3 | 3 | 4 şık |
| TYT | Doğru − Yanlış ÷ 4 | 4 | 5 şık |
| AYT | Doğru − Yanlış ÷ 4 | 4 | 5 şık |
Örneklerle net hesaplama
- LGS Matematik: 15 doğru, 3 yanlış → 15 − (3 ÷ 3) = 14 net
- TYT Türkçe: 28 doğru, 8 yanlış, 4 boş → 28 − (8 ÷ 4) = 26 net
- AYT Matematik: 20 doğru, 8 yanlış → 20 − (8 ÷ 4) = 18 net
Gördüğün gibi aynı 8 yanlış, LGS'de daha çok (8/3 ≈ 2,67), YKS'de daha az (8/4 = 2) götürür. Bu yüzden LGS'de yanlışa karşı biraz daha dikkatli olmak gerekir.
Boş bırakmak mı, işaretlemek mi?
Ceza puanı, rastgele işaretlemeyi caydıracak şekilde tasarlanmıştır. Hiçbir şık hakkında fikrin yoksa, tamamen rastgele işaretlemek ortalamada ne kazandırır ne kaybettirir: LGS'de 4 şıktan 1'ini tutturma ihtimaline karşılık her yanlış 1/3 götürür; YKS'de 5 şıktan 1'ine karşılık her yanlış 1/4 götürür — ikisi de sıfırda dengelenir.
Asıl fark eleyebildiğinde ortaya çıkar. 1-2 şıkkı kesin elersen, kalan şıklar arasından tahmin etmek artık lehine döner. Pratik kural: hiçbir fikrin yoksa boş bırakmak da işaretlemek de eşdeğer; ama bir-iki şık eleyebiliyorsan işaretle.
Netini puana ve sıraya çevir
Net tek başına bir sayıdır; asıl anlamı puana ve sıralamaya çevrildiğinde ortaya çıkar. Aşağıdaki ücretsiz araçlarla netlerini saniyeler içinde puana — ve YKS'de başarı sırasına — dönüştürebilirsin:
- LGS Puan Hesaplama — netlerinden tahmini LGS puanı ve yüzdelik dilim
- YKS Puan Hesaplama — TYT/AYT netlerinden yerleştirme puanı, OBP ve başarı sırası
- YKS Sıralama Hesaplama — puanından sıranı, hedef sıran için gereken puanı bul
- OBP Hesaplama — diploma notundan OBP ve yerleştirmeye katkı
Sıkça sorulan sorular
LGS'de kaç yanlış 1 doğruyu götürür?
LGS'de 3 yanlış 1 doğruyu götürür: Net = Doğru − Yanlış ÷ 3. Bu, YKS'deki 4 yanlış 1 doğru kuralından farklıdır. LGS sorularının 4 şıkkı olduğu için ceza katsayısı 3'tür. Örneğin 15 doğru, 3 yanlışı olan öğrencinin neti 15 − 3/3 = 14 olur.
TYT ve AYT'de net nasıl hesaplanır?
TYT ve AYT'de net = Doğru − Yanlış ÷ 4. Yani 4 yanlış 1 doğruyu götürür. YKS sorularının 5 şıkkı olduğu için ceza katsayısı 4'tür. Örnek: 28 doğru, 8 yanlış → 28 − 8/4 = 26 net. Boş bırakılan sorular hesaba katılmaz.
Boş bırakılan sorular neti etkiler mi?
Hayır. Boş bırakılan sorular ne doğru ne yanlış sayılır; nete hiçbir etkisi olmaz. Net yalnızca işaretlenen doğru ve yanlışlardan hesaplanır. Bu yüzden emin olmadığın ve hiçbir şıkkı eleyemediğin soruyu boş bırakmak, rastgele işaretlemekle ortalamada eşdeğerdir.
Net mi yoksa doğru sayısı mı önemli?
Net önemlidir. Puan, doğru sayısından değil netten hesaplanır; çünkü yanlışlar doğruları götürür. İki öğrenci aynı sayıda doğru yapsa bile yanlış sayıları farklıysa netleri ve puanları farklı olur. Bu yüzden hedef "çok soru çözmek" değil, "yüksek net yapmak"tır.
Sırada ne var?
Net hesaplama, deneme analizinin ilk adımıdır. Denemeyi nete indirgemek değil, oradan kazanım haritasına geçmek asıl değeri yaratır:
TYT Deneme Analizi Nasıl Yapılır? Adım Adım Rehber
Net hesaplamadan kazanım haritasına 5 adımda profesyonel analiz.
Yeni rehberler doğrudan e-postana
Ayda 1-2 yazı, sahada işine yarayan içerik. Spam yok, dilediğin zaman çıkabilirsin.
Kaydolarak e-posta adresimi yeni blog rehberleri ve eğitim içerikleri için kullanılması üzere paylaştığımı onaylıyorum. dilediğim zaman tek tıkla abonelikten çıkabilirim.
Net hesaplama, ders kırılımı, kazanım haritası — otomatik.
RotaKoçluk'la deneme sonuçları saniyeler içinde nete ve analize döner. 7 gün ücretsiz dene.
7 Gün Ücretsiz Dene →